فصلنامه زنده رود شماره شصت و شش- پاییز و زمستان 96

فصلنامه ادب، فرهنگ و تاریخ (66)

236
84-85
احمد اخوت، محمدرحیم اخوت، احمد افتاده، امیرحسین افراسیابی، محمد امامی، شاپور بهیان، ایرج پارسایی، برهان الدین حسینی، فاطمه خان سالار، شاهین سپنتا، نعمت اله ستوده، فرشاد سنبل دل، عباس عبدی، بهرام فرهنگ، حامد قصری، ناصر کوشان، آرزو مختاریان، مهین موسوی، حسام الدین نبوی نژاد، مریم نبوی نژاد ساندرا سیسنروس، سوالن کمبل، ماتسوئو باشو، تیموتی مورتون، جانت وینترسون

فهرست مقاله ( مطلب ) :

از باب اشاره....

این شماره در غیاب و با یاد برهان‌الدین حسینی، دوستم و عضو شورای نویسندگان زنده‌رود منتشر می‌شود که با مرگی دیر باور به دیار خاموشی پیوست.
به روال همیشه «بخش ویژه» حاوی نخستین مطالب این شماره است تحت عنوان «نقد بومگرایی» که رویکردی است به ارتباط و آگاهی و همسویی انسان با طبیعت با نگرشی به ادبیات و هنر که مشکلات زیست‌محیطی امروزة جهان اهمیت این رویکرد را مضاعف می‌کند.
مطلب نخست آن «نقد بوم‌گرا (اکوکرتیسیزم) چیست» درآمدی است بر مفهوم و گستره این گونه نقد نوشته فاطمه‌خان سالار که پیشنهاد آن نیز با وی بود.
دو ترجمة بعد «زمین و زبان خواستن؛ جایی که بوم‌شناسی ژرف‌نگر و پسا ساختارگرایی به هم می‌رسند» نوشتة سو الن کمبل ترجمة محمد امامی و «همزیستی و همزیستان؛ بوم‌شناسی بدون جهان» نوشته تیموتی مورتن برگردان فرشاد سنبل دل که در آن‌ها درباره مبانی و مسایل نظری نقد بومگرایانه بحث می‌شود.
احمد اخوت در مقاله «گربه در باران» به تاثیر طبیعت در آثار همینگوی و مشخصاً داستانی با همین نام می‌پردازد.
عباس عبدی تاثیر و حضور دریا در داستان‌های نویسندگان ایرانی را مورد نظر و نقد قرار داده است. فاطمه خان سالار نقش طبیعت در سه‌گانه بهرام بیضائی؛ چریکه تارا، غریبه و مه و باشو؛ غریبه کوچک را تجزیه و تحلیل کرده است. مقاله «کلبه محل سکونت خیالی» که توسط بهرام فرهنگ ترجمه شده نمونة بارز پیوند انسان و طبیعت و نقش یک درخت (موز) در زندگی نامدارترین شاعر هایکوسرای ژاپن (ماتسوئو باشو) است
و بالاخره شاهین سپنتا ارتباط و حضور طبیعت بویژه درخت سرو در باور ایرانیان باستان را در مقاله‌ای به تفصیل شرح داده است.
سه داستان از شاپور بهیان- زنده یاد مهین موسوی همراه با خوانشی از فاطمه خان سالار درباره آن، و داستان آخر از ایرج پارسایی.
شعر این شماره «سنگی در فلاخن، آتشی در آذرگشسب» گونه‌ای منظومه است برگرفته از داستان بهرام گودرز در شاهنامه فردوسی.
در بخش یک چهره به معرفی ساندرا سیسنروس نویسنده مکزیکی تبار آمریکایی پرداخته شده است همراه با دو مصاحبه کوتاه و دو داستان از وی.
نخستین مقاله این شماره از آرزو مختاریان خوانشی جدید و سینمایی است از شعرهای فروغ و ارتباط آن با فیلم خانه سیاه است. مطلب دوم به معرفی و نظری درباره کتاب بوطیقا و سیاست در شاهنامه اثر محمود امیدسالار است. مقاله آخر نخستین مقاله از سلسله مقالات «کتابخوانی» است که امید داریم در شماره‌های آینده به چاپ آثاری در این زمینه بپردازیم.
یادبود دو عزیز از دست رفته؛ ناهید دایی جواد خواننده نام‌آور موسیقی ایرانی و برهان‌الدین حسینی نویسنده و شاعر منتقد و آخرین داستان- نوشت وی که در ارتباط با موضوع بخش ویژه نیز هست، آخرین بخش‌های این شماره‌اند.
در آستانه چاپ و انتشار این شماره ادیب فرزانه و پژوهنده فرهنگ و تاریخ ایران و اصفهان استاد جمشید مظاهری (سروشیار) به سرای باقی شتافت که موجب اندوه و تأثر شدید اهالی فرهنگ و ادب گردید. فقدان این پژوهنده گرانقدر را به خانواده وی و دوستداران فرهنگ و ادب ایران تسلیت می گویم.

مدیرمسئول